| Πανηγύρια στη Ζάκυνθο |
|
 Στη διάρκεια της πολύπαθης ιστορίας του νησιού και μετά από τις πολυάριθμες εισβολές που αναγκάστηκαν να υποστούν οι κάτοικοί του, γεννήθηκαν στη Ζάκυνθο πολλές λαϊκές παραδόσεις συνδεδεμένες βασικά με την θρησκευτική λατρεία που ένωνε τους νησιώτες στις μάχες εναντίον των κατακτητών.Μέσα στους αιώνες, οι λαϊκές γιορτές θρησκευτικού χαρακτήρα, των οποίων η παράδοση ακολουθείται μέχρι σήμερα, αντιπροσώπευαν στιγμές συνεύρεσης και διασκέδασης ιδίως για τις κατώτερες κοινωνικές τάξεις που ήταν αποκλεισμένες από τις άλλες κοινωνικές εκδηλώσεις. Σήμερα οι λαϊκές γιορτές είναι πάρα πολλές και επιτρέπουν σε δεκάδες χωριά, μικρά και μεγάλα, να ζωντανέψουν με χιλιάδες φώτα και χρώματα. Στις 3 του Μάη γιορτάζεται στο χωριό Μαχαιράδο η γιορτή των Αγίων Μαύρας και Τιμοθέου. Το μεγάλο πανηγύρι όμως γίνεται συνήθως την πρώτη Κυριακή του Ιούνη. Ο Ναός αυτός κάηκε ολοσχερώς τον περασμένο Δεκέμβριο του 2005 και γίνονται προσπάθειες για την επανοικοδόμησή του. Στις 21 του Μάη είναι τοπική γιορτή, καθότι το έτος 1864 ενώθηκαν τα Ιόνια Νησιά με τη μητέρα Ελλάδα. Στις 24 Ιουνίου, γιορτή του Αϊ Γιαννιού του Κλήδωνα, οι κάτοικοι ανάβουνε φωτιές (κ. φουγκαρίες) από ξερά χόρτα την παραμονή το βράδυ και πηδάνε πάνω από αυτές για γούρι. Το έθιμο φυσικά αυτό έχει σχέση με την αρχαιοελληνική λατρεία του Δωδεκάθεου. Στις 17 Ιουλίου γιορτάζει το χωριό Φαγιά ή Αγία Μαρίνα στη Ρίζα. Στις 22 Ιουλίου γίνεται ωραίο πανηγύρι στο βουνίσιο χωριό Μαριές με τη συνοδεία «ταμπουρλονιάκαρου», καθότι γιορτάζεται η Αγία Μαρία η Μαγδαληνή, η οποία διέδωσε το Χριστιανισμό στο νησί το έτος 34 μ.Χ. Στις 26 Ιουλίου γίνεται στο ορεινό χωριό Άγιος Λέων το διήμερο πανηγύρι της Αγίας Παρασκευής με τη συμμετοχή πλήθους κόσμου. Αντίστοιχα λαϊκά πανηγύρια την ημέρα αυτή γίνονται και στα χωριά Βολίμες και Μπελούσι. Στις 31 Ιουλίου στη συνοικία Άμμος της πόλης γίνεται το βράδυ το λαϊκό έθιμο της «μαλλιαρής», όπου βουτάνε τα μεσάνυχτα στη θάλασσα και βγάζουνε πέτρες χορταριασμένες (κ. μαλλιαρές), που τις φυλάνε στο σπίτι για γούρι. Στις 15 Αυγούστου γίνονται πανηγύρια για την Παναγία στη Φανερωμένη της πόλης, και στα χωριά Καταστάρι και Άγιος Δημήτριος. Στις 24 Αυγούστου είναι η θρησκευτική γιορτή προς τιμήν του αγίου προστάτη του νησιού αλλά στην πόλη της Ζακύνθου οι προετοιμασίες αρχίζουν μερικές ημέρες πριν και η κορύφωση φτάνει το βράδυ της 24ης με μια μεγαλόπρεπη λιτανεία και πυροτεχνήματα. Το επόμενο Σάββατο γίνεται ωραίο λαϊκό πανηγύρι στο μοναστήρι της Αναφωνήτριας, όπου εκεί έζησε ο Άγιος Διονύσιος 38 χρόνια. Ακολουθούν τις επόμενες κατά σειρά Κυριακές πολύ γραφικά πανηγύρια στο χωριό Γαϊτάνι προς τιμήν του οσίου Ιωσήφ του Σαμάκου, που το λείψανό του το έφεραν το 1669 Κρήτες πρόσφυγες από την Κρήτη, στο χωριό Βανάτο προς τιμή της Ιερής εικόνας της Παναγούλας και στο χωριό Καλλιπάδο,το πανηγύρι της Σπηλούλας, σε ιδιωτικό γραφικό εξωκκλήσι όπου φυλάσσεται η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας, που βρέθηκε σε παρακείμενη σπηλιά. Στις 21 Νοεμβρίου γιορτάζει το Σιναϊτικο μετόχι στην Υπεράγαθο, όπου γίνεται λιτανεία της εικόνας της Παναγίας το χάραμα και προσφέρεται δωρεάν σκορδαλιά και μπακαλιάρος στους προσκυνητές. Στις 25 Νοεμβρίου γιορτάζει το άλλο Σιναϊτικο μετόχι της Αγίας Αικατερίνης στους Κήπους, προάστιο της πόλης. Στις 17 Δεκεμβρίου γίνεται τριήμερος εορτασμός προς τιμήν του πολιούχου του νησιού Αγίου Διονυσίου με επιβλητική λιτανεία του ιερού Του λειψάνου στους δρόμους της πόλης. Την Παραμονή των Χριστουγέννων το βράδυ γίνεται το «κόψιμο» της χριστοπαραμονιάτικης κουλούρας σε κάθε ζακυνθινό σπίτι, ενώ ραντίζεται με κρασί και λάδι με ειδική τελετουργία πάνω από τη φωτιά και παράλληλα ρίχνονται ντουφεκιές στον αέρα μετά την ανεύρεση του «ηυρέματος» για πανηγυρισμό. Μετά τρώνε όλοι νηστίσιμα εδέσματα. |
